ΤΟ ΔΕΙΠΝΟ ΤΟΥ ΦΡΑΝΚΟ

11 Ιουλίου, 2026 4 Λεπτά ανάγνωσης

ΚΡΙΤΙΚΕΣ ΤΑΙΝΙΩΝ

THE DINNER

Το δείπνο του Φράνκο: γράφει ο Γιάννης Φραγκούλης

Table Of Content

THE DINNER
Το δείπνο του Φράνκο: Η υπόθεση
Το δείπνο του Φράνκο: Η σάτιρα
Το δείπνο του Φράνκο: Το παράλογο
Το δείπνο του Φράνκο: Η σκηνοθεσία
ΤΟ ΔΕΙΠΝΟ ΤΟΥ ΦΡΑΝΚΟ
(THE DINNER
LA CENA)

Είναι Απρίλιος του 1939, δύο μόλις εβδομάδες μετά από το τέλος του Ισπανικού Εμφυλίου και την επικράτηση του Φράνκο και ο στρατηγός θέλει να παραθέσει ένα επίσημο γεύμα στους στρατηγούς του. Οι οδηγίες του είναι συγκεκριμένες και αυστηρές, θέλει το δείπνο να γίνει στο Hotel Palace στη Μαδρίτη, με μενού της επιλογής του, ζωντανή ορχήστρα και το καλύτερο κρασί. Και θέλει να γίνει σήμερα. Ο λοχαγός Μεδίνα, υπεύθυνος για το δύσκολο έργο της πραγμάτωσης της επιθυμίας του Φράνκο θα φτάσει στο Hotel Palace για να ανακαλύψει πως είναι πλέον νοσοκομείο που λειτουργεί ήδη από τις μέρες του Εμφυλίου. Η διαταγή όμως είναι διαταγή και, μαζί με τον ιδιόκτητη του ξενοδοχείου, τον Χενάρο, θα ξεκινήσουν να μεταμορφώνουν τη σάλα του ξενοδοχείου που λειτουργεί ως χειρουργείο, επαναφέροντας την παλιά της αίγλη.

Το δείπνο του Φράνκο: Η υπόθεση

Ο Μανουέλ Γκομέζ Περέιρα κάνει μια κωμωδία που κέρδισε στα βραβεία Γκόγια, τα ισπανικά Όσκαρ, τα βραβεία για τα καλύτερα κοστούμια και διαμορφωμένου σεναρίου. Η Ελβίρα Μίνγκεζ, η πρωταγωνίστρια της ταινίας, κέρδισε το βραβείο Β΄Γυναικείου ρόλου από την Ένωση των ηθοποιών της Ισπανίας. Συνολικά με 11 βραβεία και 20 υποψηφιότητες έρχεται στις κινηματογραφικές αίθουσες και στην Ελλάδα. Έχουμε μια σάτιρα που σαν τέτοια δεν κάνει -και πολύ σωστά- μια αναπαράσταση στα ιστορικά γεγονότα με ακρίβεια.

Οι μάγειροι είναι κομμουνιστές και τους πάνε για εκτέλεση. Πριν να δοθεί η εντολή για την εκτέλεση έρχεται το αυτοκίνητο και τους παίρνει επειδή είναι οι καλύτεροι μάγειροι στην Ισπανία και άμεσα διαθέσιμοι. Ένας που θα αρνηθεί να μαγειρέψει για τον Φράνκο θα τον εκτελέσουν εκείνη τη στιγμή. Οι άλλοι θα κάνουν τη δουλειά τους και, συγχρόνως, θα σχεδιάσουν την απόδρασή τους.

Το δείπνο του Φράνκο: Η σάτιρα

Σε όλη την ταινία βλέπουμε τους αριστερούς να δουλεύουν με συνέπεια φρουρούμενοι από τους Μαροκινούς στρατιώτες, για να μην φύγουν ή να κάνουν κάτι που θα βλάψει την ηγεσία της φασιστικής κυβέρνησης. Παράλληλα, οι φασίστες απεικονίζονται ως ανήθικοι και λίγο ή πολύ ελαφροί στο μυαλό. Η αντίθεση, στους εργαζόμενους, υπάρχει ανάμεσα στους αριστερούς μαγείρους και στους σερβιτόρους που είναι φαλαγγίτες, υποστηρικτές του Φράνκο. Τα αστεία σχετικά με τον Φράνκο δεν επιτρέπονται, η ποινή είναι ο θάνατος και η εκτέλεση είναι άμεση. Εκτός και αν είσαι υψηλόβαθμο στέλεχος.

Όταν φτάνει ο Φράνκο και η παρέα του τότε βλέπουμε τη βιτρίνα του συμποσίου και αυτά που βρίσκονται πίσω από αυτή, τη βία, την τρομοκρατία, τις δολοπλοκίες, την ανηθικότητα, τον διωγμό και την προσπάθεια των αριστερών να ξεφύγουν από τον κλοιό. Ο σκηνοθέτης κρύβει το τραγικό με τον μανδύα του κωμικού. Με αυτό τον τρόπο αποδίδει την τραγικότητα με μεγαλύτερη ένταση, δείχνοντας, συγχρόνως, και το παράλογο, το οποίο εμφανίζεται στο τέλος όταν μια παρέα, όπου είναι και ο Χίτλερ, ζητούν ένα γεύμα για δέκα άτομα, όλοι φασίστες ηγέτες, στο εστιατόριο, στη Γαλλία, όπου έχουν καταφύγει.

Το δείπνο του Φράνκο: Το παράλογο

Η λογική του παράλογου είναι πανταχού παρούσα. Οι χαρακτήρες αλλάζουν άμεσα και γίνονται υποστηρικτές του Φράνκο, όταν οι περιστάσεις το απαιτούν. Οι αλλαγές είναι τόσο γρήγορες που ο θεατής βιώνει την κρυμμένη αλήθεια και την καταπίεση του ανθρώπου. Από την άλλη, ο Φράνκο, ή Πάκο, όπως τον λέει η γυναίκα του, παρουσιάζεται ως χαζός, μικρής σημασίας αξιωματικός, κάτι που δεν απέχει από την αλήθεια, αφού ο Χίτλερ τον θεωρούσε ανίκανο και δεν του έδινε σημασία.

Η διαπίστωση ότι αυτός ο βλάκας κυβέρνησε τυραννικά μέχρι τον θάνατό του μιλά, με έμμεσο τρόπο, για το σύστημα που υποθάλπει ανδρείκελα σαν τον Φράνκο, υποστηριζόμενα από τη μεγαλοαστική τάξη και το χρηματοπιστωτικό κεφάλαιο. Αυτή η θεώρηση υπονοείται στην ταινία. Ο σκηνοθέτης δείχνει μόνο κάποια σημεία και ο θεατής θα πρέπει να βρει την αλήθεια κάτω από αυτά. Λίγη αναζήτηση είναι απαραίτητη, καθόλου δύσκολη, είναι όμως αναγκαία για να συνδημιουργήσουμε την ιστορία.

Το δείπνο του Φράνκο: Η σκηνοθεσία

Η σκηνοθεσία είναι προσεγμένη στο στήσιμο, στις κινήσεις, στις εκφράσεις και στον λόγο των ηθοποιών. Οι ρεαλιστικές σκηνές είναι όντως ρεαλιστικές και οι κωμικές σατιρίζουν αυτό που ο ρεαλισμός απεικονίζει. Βοηθά το μοντάζ που έχει γρήγορες εναλλαγές και δημιουργεί ένα άλλο κείμενο στο ασυνείδητο του θεατή. Η μουσική είναι όμορφη για να δώσει επιπλέον στοιχεία στη ρεαλιστική απεικόνιση της παρέας του Φράνκο. Τα κοστούμια και τα σκηνικά απεικονίζουν με ακρίβεια την εποχή, βάζοντας τον θεατή σε αυτό το κλίμα, έτσι ώστε να τη δυναμιτίσουν με τη σάτιρα, σε δεύτερο χρόνο.