Ο ΜΥΣΤΙΚΟΣ ΠΡΑΚΤΟΡΑΣ

Φεβ 21, 2026 Κινηματογράφος 0

ΚΡΙΤΙΚΕΣ ΤΑΙΝΙΩΝ

O AGENTE SECRETO

Ο μυστικός πράκτορας: γράφει ο Γιάννης Φραγκούλης

Βραζιλία, 1977. Η χούντα είναι στη διακυβέρνηση και η διαφθορά ξεχειλίζει στο κοινωνικό και πολιτικό πεδίο. Οι εξαφανίσεις αντικαθεστωτικών είναι συχνό φαινόμενο και αρκετά φρικιαστικό. Η ζέστη και το καρναβάλι ζαλίζουν το σώμα και τα μυαλό. Ο Μαρσέλο είναι ένας όμορφος επιστήμονας που έχει μπει στο μάτι των στελεχών της χούντας, υποκινούμενα από έναν βιομήχανο. Η σύντροφός του χάθηκε «μυστηριωδώς» και η δική του ζωή απειλείται. Επιστρέφει στην γενέθλια πόλη με σκοπό να βρει το γιό του και να φύγουν από τη χώρα. Θα προλάβει όμως ή θα του φράξουν τον δρόμο οι επίδοξοι εκτελεστές του;

Ο μυστικός πράκτορας: Η ταινία

Ο Κλέμπερ Μεντόνσα Φίλιου έχει κάνει μια ταινία που ήδη κέρδισε το βραβείο σκηνοθεσίας, στο Φεστιβάλ των Καννών, θριάμβευσε στις Χρυσές Σφαίρες και βλέπει αισιόδοξα τα Όσκαρ. Οι προηγούμενες ταινίες του «Τα γεράκια της νύχτας» («Bacurau»), 2019, και «Acquarius» (2016) είχαν σημειώσει ανάλογη πορεία. Στην ταινία βλέπουμε δύο παράλληλες αφηγήσεις: το ταξίδι του Μαρσέλο στην πόλη όπου είναι ο γιος του, με σκοπό να κρυφτεί και να φύγει εκτός χώρας, και την έρευνα για αυτά τα γεγονότα στη σημερινή εποχή μας. Μια τρίτη αφήγηση υπάρχει, είναι αυτά που έγιναν στην επίσκεψη του βιομηχάνου στο πανεπιστήμιο, όπου ήταν διευθυντής στο εργαστήριο μηχανικής, και οι διαπληκτισμοί αυτού με τη σύντροφο του Μαρσέλο, όταν κατάλαβαν ότι ήθελαν να κλείσουν το εργαστήριο.

Διαβάστε που και πότε προβάλλονται

οι ταινίες στη Θεσσαλονίκη εδώ.

Αυτό που παρουσιάζεται είναι το ιστορικό γεγονός και οι αιτίες του. Έχουμε πιάσει μια μόνο περίπτωση από τις εκατοντάδες που υπήρξαν κατά τη διάρκεια της χούντας στη Βραζιλία. Άρα έχουμε ένα αναφερόμενο εκείνης της εποχής, κάτι που θα μπορούσε να ήταν το αντικείμενο μελέτης μιας ομάδας, ίσως πανεπιστημιακής, που θέλει να μελετήσει την πολιτική κατάσταση που επικρατούσε στη χούντα. Το «μπλέξιμο» των δύο κύριων αφηγήσεων είναι τόσο καλό που, στην αρχή, ο θεατής μπερδεύει αυτά που γίνονται, γρήγορα όμως ο σκηνοθέτης του δίνει αυτά τα κλειδιά για να βρει το αφηγηματικό τοπίο, όπως το έχουν σχεδιάσει σκηνοθέτης και σεναριογράφος, που είναι το ίδιο πρόσωπο, και να αποσαφηνιστεί κάθε αμφιβολία.

Ο μυστικός πράκτορας: Το αναφερόμενο

Ο Μαρσέλο δεν παρουσιάζεται σα μια εξιδανικευμένη προσωπικότητα. Είναι ένας άνθρωπος με τις αδυναμίες του, με τις ορμές του, με τον συναισθηματικό του κόσμο να πάλλεται ανάμεσα στον γιο του, την πολιτική δράση και τις δικές του ανησυχίες. Δεν έχουμε μια αγιογραφία αλλά ένα πορτρέτο ενός ανθρώπου που είναι μια από τις χιλιάδες περιπτώσεις ανθρώπων που υπέστησαν, κατά τη διάρκεια της χούντας, διώξεις ή σκοτώθηκαν.

Άρα έχουμε την καταγραφή της κοινωνίας εκείνη την εποχή και την αναφορά στη σημερινή Βραζιλία. Είναι ένας όμορφος και παραγωγικός τρόπος για να βγάλουμε τα συμπεράσματά μας. Ο σκηνοθέτης αφήνει τον θεατή να σχηματίσει άποψη για το πολιτικό πεδίο όπως υπάρχει στις μέρες μας, όταν η αφήγηση έχει εξελιχθεί. Μπαίνουμε έτσι στον αφηγηματικό χώρο, γινόμαστε εμείς ο Μαρσέλο, ζούμε τη ζωή του με μια «μικρή» διαφορά: κάνουμε χωρική μεταφορά του κοινωνικού πλαισίου αυτής της εποχής στη σημερινή, το κοινωνικό κείμενο μετατοπίζεται στο πολιτικό. Αυτό γίνεται με τρόπο απλό, παραγωγικό και βιωματικό.

Ο μυστικός πράκτορας: Ρεαλιστικό-ονειρικό

Ο ρεαλισμός συνυπάρχει με το ονειρικό σε αυτή την ταινία. Στοιχεία του ονειρικού βλέπουμε στο ταξίδι του Μαρσέλο, με αυτό τον τρόπο εικονοποιούνται οι επιθυμίες και οι ανησυχίες αυτού του ανθρώπου. Όταν φτάνει κοντά στον προορισμό του θα ανακαλύψουμε ένα πτώμα που το έχει αφήσει η αστυνομία να αποσυντίθεται και τα σκυλιά θέλουν να το φάνε. Αυτό μας βάζει μέσα στην αφήγηση της διάβρωσης της κοινωνίας, κάτι που θα το δούμε στη συνέχεια σε μεγάλο βαθμό. Κατόπιν θα δούμε ένα μακάβριο εύρημα, ένα ανθρώπινο πόδι στην κοιλιά ενός καρχαρία που έπιασαν οι ψαράδες. Σε ποιον ανήκει αυτό το πόδι; Η απάντηση είναι εύκολη, κάποιο θύμα των παρακρατικών της χούντας, αφού ρίχτηκε στη θάλασσα, έγινε τροφή του καρχαρία. Αυτό το κομμάτι ενός ανθρώπου είναι ο ζωντανός μάρτυρας των φρικιαστικών καταστάσεων και θα πρέπει να χαθεί για να μην υπάρχουν ίχνη. Το επιστρέφουν στη θάλασσα.

Η συνύπαρξη του ρεαλιστικού με το ονειρικό ανοίγει μια πόρτα προς το πεδίο της κρίσης. Ο θεατής έχει όλα τα στοιχεία να κρίνει τι συμβαίνει σήμερα στη βραζιλιάνικη κοινωνία. Ο σκηνοθέτης τον βοηθά με την επίσκεψη μιας κοπέλας, από την ερευνητική ομάδα, στο νοσοκομείο που έχει χτιστεί στη θέση του κινηματογράφου που είχε ο πεθερός του Μαρσέλο και παππούς του γιου του, ο οποίος δουλεύει εκεί ως γιατρός. Αυτή η κοπέλα του παραδίδει ένα στικάκι με στοιχεία από την υπόθεση, βίντεο, φωτογραφίες και κείμενα, λέγοντάς του ότι η ερευνητική διαδικασία έχει τελειώσει επειδή «διαπιστώθηκε» ότι υπάρχουν, στην έρευνα, προσωπικά στοιχεία που δεν επιτρέπεται να φανερωθούν.

Ο μυστικός πράκτορας: Η σημερινή κατάσταση

Ο γιος του Μαρσέλο έχει την ευκαιρία να γνωρίσει τον πατέρα του. Δεν ξέρει τίποτε για τον πατέρα και τη μητέρα του επειδή ήταν πολύ μικρός όταν όλα αυτά είχαν συμβεί. Είναι τυχερός, σχετικά με τον πατέρα του, γιατί αυτός δεν κατάφερε να βρει κάποια στοιχεία της μητέρας του που δεν γνώρισε. Εμείς, μαζί με τον γιο του Μαρσέλο, ανακαλύπτουμε τόσο τον κόσμο εκείνης της εποχής όσο και τη σύγχρονη κοινωνία της Βραζιλίας, με μια ματιά πιο διεισδυτική για να βρούμε τι κρύβεται πίσω από δηλώσεις και ενέργειες που όλοι γνωρίζουμε από την επικαιρότητα. Σε αυτό το σημείο το κοινωνικό πεδίο της Βραζιλίας σπάει τα όριά του, η Βραζιλία πλέον μπορεί να είναι μια οποιαδήποτε χώρα όπου υπάρχουν, λίγο ή πολύ, ανάλογες καταστάσεις που περιορίζουν τις επιθυμίες του ανθρώπου, όπου ο σεβασμός στον Άνθρωπο δεν υπάρχει και η καταπίεση είναι η μόνη κυρίαρχη συμπεριφορά.

Ιδιαίτερο στοιχείο είναι ο εκτελεστής που ανήκει στο λούμπεν προλεταριάτο. Είναι χαμάλης, δουλεύει σκληρά για να βγάλει τα προς το ζην. Δέχεται να σκοτώσει τον Μαρσέλο και ορίζει την αμοιβή. Είναι εύλογο το ερώτημα: γιατί κάνει τη δουλειά ενός χαμάλη αφού μπορεί να σκοτώνει και να κερδίζει πολλά λεφτά; Ένας από αυτούς που του δίνουν την παραγγελία να εκτελέσει διατυπώνει αυτή την ερώτηση. Ο εκτελεστής θα λειτουργήσει πλέον σχετικά αυτόνομα. Θα σκοτώσει για να καταστραφεί αυτό που τον ενοχλεί. Είναι ένα στοιχείο που θα έμοιαζε με έναν ιό σε έναν οργανισμό που τον καταστρέφει με την δική του λογική η οποία σχετίζεται με τη λογική της αποσάθρωσης του συστήματος. Αυτός ο άνθρωπος είναι το ίδιο το σύστημα που ξέρει μόνο να καταστρέφει ότι είναι ξένο με τη δομή του. Αυτός είναι ο λόγος που δεν τον σιχαίνεσαι, τον έχεις ανάγκη για να μπεις βιωματικά στον πυρήνα της συμπεριφοράς του ολοκληρωτικού μηχανισμού, αν τον δούμε σαν ένα ανθρώπινο ον.

Ο μυστικός πράκτορας: Τα χαρακτηριστικά

Η καταγραφή της ζωής ενός ανθρώπου παίρνει πλέον πολιτικές διαστάσεις, όχι μόνο ως καταγραφή, αλλά, κυρίως, ως ερμηνεία γεγονότων. Ο σκηνοθέτης φτιάχνει μια εικόνα της σημερινής κοινωνίας, όπου βλέπουμε ότι πολλά στοιχεία της χουντικής περιόδου υπάρχουν και κανονίζουν την αφήγηση που επικρατεί στη βραζιλιάνικη κοινωνία σήμερα. Η σκηνοθεσία με μαεστρία δημιουργεί αυτή την εικόνα. Το μοντάζ είναι αργό όσο πρέπει για να δομηθούν οι χαρακτήρες επαρκώς. Η μουσική μας ταξιδεύει σε αυτή την εποχή και δίνει, υποσυνείδητα, κάποια επιπρόσθετα στοιχεία ερμηνείας. Τα σκηνικά και τα κοστούμια είναι απόλυτα ρεαλιστικά, λειτουργούν ως μια στάθμη αναγνώρισης του ρεαλιστικού και του ονειρικού. Οι ηθοποιοί ενσαρκώνουν με ακρίβεια τους χαρακτήρες, με πολλή προσοχή στις κινήσεις, τις εκφράσεις και τον τρόπο ομιλίας τους.

Ο ΜΥΣΤΙΚΟΣ ΠΡΑΚΤΟΡΑΣ

(O AGENTE SECRETO)

Σκηνοθεσία: Kleber Mendonca Filho

Σενάριο: Kleber Mendonca Filho

Φωτογραφία: Evgenia Alexandrova

Μοντάζ: Matheus Farias, Eduardo Serrano

Μουσική: Mateus Alves, Tomaz Alves Souza

Ήχος: Carlos Aquino, Tijn Hazen, Daniel Moraes, Lucas Ramalho

Κοστούμια: Rita Azevedo

Σκηνικά: Cica Cristo

Παραγωγοί: Olivier Barbier, Sol Bondy, Fred Burle, Erik Glijnis, Fionnuala Jamison, Elisha Karmitz, Nathanael Karmitz, Emilie Lesclaux, Kleber Mendonca Filho, Wagner Moura, Olivier Pere, Leontine Petit

Ηθοποιοί: Alice Carvalho (Φάτιμα, σύντροφος του Μαρσέλο), Wagner Moura (Μαρσέλο, Αρμάντο Σολιμόες, Φερνάντο Σολιμόες), Tania Maria (Σεμπαστιάνα), Hermila Guedes (Κλαούντια), Thomas Aquino (Βαλντεμάρ), Gabriel Leone (Μπόμπι, Αμπντίας), Kaiony Venancio (Βιλμάρ)

Χώρα παραγωγής: Βραζιλία, Γαλλία, Ολλανδία, Γερμανία

Έτος παραγωγής: 2025

Γλώσσα: πορτογαλικά, γερμανικά, αγγλικά

Είδος: τραγωδία, πολιτική, αστυνομική

Χρώμα: έγχρωμη, ασπρόμαυρη

Διάρκεια: 161΄

Εταιρεία διανομής: Σπέντζος Film

Ημερομηνία εξόδους στις αίθουσες: 12/2/2026

Για περισσότερα στοιχεία για τους συντελεστές και τα τεχνικά χαρακτηριστικά της ταινίας δείτε εδώ.

Διαβάστε τις κριτικές ταινιών που έχουμε δημοσιεύσει

Δείτε που προβάλλονται και πότε οι ταινίες στη Θεσσαλονίκη

Sirat