ΦΡΑΝΤΣ ΚΑΦΚΑ
ΚΡΙΤΙΚΕΣ ΤΑΙΝΙΩΝ
FRANZ
Φραντς Κάφκα: γράφει ο Γιάννης Φραγκούλης
Table Of Content
Η ζωή και το έργο του Φραντς Κάφκα είναι το θέμα αυτής της ταινίας της Ανιέσκα Όλαντ. Τον εμβληματικό χαρακτήρα του συγγραφέα του «Πύργου» προσπαθεί η σκηνοθέτρια να εικονίσει με τέτοιο τρόπο που να προσδιορισθεί το ιδεολογικό υπόβαθρο που είναι αναγκαίο για την παραγωγή του συγγραφικού έργου που σημάδεψε την παγκόσμια λογοτεχνία. Σε πολύ μεγάλο βαθμό τα κατάφερε.
Φραντς Κάφκα: Ο κεντρικός χαρακτήρας
Βλέπουμε τον νεαρό Κάφκα, τον έφηβο, τον λογοτέχνη, τον υπάλληλο και τον άρρωστο σε μια αφηγηματική αφήγηση που είναι τόσο μπερδεμένη όσο χρειάζεται για να αποδώσει το καφκικό πνεύμα που υπάρχει σε όλο το καλλιτεχνικό του έργο. «Το έργο του Φραντς Κάφκα είναι κλειδωμένο και ο συγγραφέας έχει πάρει τα κλειδιά», αναφέρεται σε ένα σημείο της ταινίας. Και αυτό είναι αλήθεια. Ο αναγνώστης θα πρέπει να βρει αυτά τα κλειδιά ή έστω κάποια αντικλείδια για να αποκωδικοποιήσει το καφκικό σύμπαν, πράγμα σχετικά δύσκολο αλλά όχι ακατόρθωτο. Ο Κάφκα διαβάζει ένα αφήγημα του, το κοινό είναι μουδιασμένο, κάποιοι αποχωρούν, όσοι μένουν χειροκροτούν με πάθος.
Δείτε που και σε ποιες ώρες προβάλλονται
οι ταινίες στη Θεσσαλονίκη, την υπόθεση,
το τρέιλερ, την κριτική τους και παραπομπή
στο imdb για περισσότερες πληροφορίες
για κάθε ταινία, σε αυτό το σύνδεσμο.
Η σκηνή αυτή της ταινίας είναι χαρακτηριστική. Απεικονίζει τη δυσκολία του κοινού να κατανοήσει τα νοήματα του καφκικού έργου, αλλά και την απόλαυση που συνεπάγεται η εύρεση του νοήματος. Συγχρόνως δηλώνει ότι η ταινία έχει παρόμοιες δυσκολίες, αφού αναφέρεται σε αυτό το έργο. Καλεί τον θεατή να σκύψει προσεχτικά στο καφκικό και στο δικό της κείμενο. Δήλωνει τις προθέσεις της και λειτουργεί έντιμα όσον αφορά στο ενδιαφέρον του θεατή. Είναι μια σύμβαση που σώζει την ταινία και της δίνει δύναμη. Ταυτόχρονα είναι μια πολύ όμορφη σκηνή όπου οι κινήσεις υπονοούνται, οι ήχοι υπονοούν, η τελική έκβαση δίνει μια εκδοχή του αϊζενσταϊνικού μοντάζ. Με αυτό τον τρόπο η ταινία μας εκπλήσσει ευχάριστα σε όλη τη διάρκεια της.
Φραντς Κάφκα: Η δημιουργική ασάφεια
Η ταινία «μπερδεύει» τους χρόνους και τους χώρους στη ζωή του Κάφκα. Μπορεί με αυτό τον τρόπο να αναπαραστήσει το παράξενο στη ζωή του Τσέχου συγγραφέα. Ο κεντρικός χαρακτήρας κινείται σε διαφορετικά αφηγηματικά περιβάλλοντα, σηματοδοτώντας έτσι την μετατροπή του. Αυτό που βλέπουμε είναι ότι αυτός αλλάζει σε σχέση με το οικογενειακό ή φιλικό περιβάλλον. Ο πιο σημαντικός παράγοντας που παίζει ρόλο στη διαμόρφωση του χαρακτήρα του είναι ο αυστηρός πατέρας. Ζει σε μια οικογένεια όπου η φιγούρα του πατέρα είναι δεσπόζουσα. Ψάχνει να βρει ποιος είναι ο χαρακτήρας του πατέρα του και δεν τα καταφέρνει λόγω της αδυναμίας στην επικοινωνία. Σε όλη του τη ζωή κάνει προβολές στον πατέρα: στον φίλο του, στις γυναίκες που «ερωτεύεται», στη γυναίκα που τον έχει αγαπήσει και είναι η μοναδική με την οποία κάνει έρωτα, στο στρατό.
Είναι εύκολο να καταλάβει κάποιος ότι ο απομονωμένος Κάφκα είναι το κατάλοιπο της πατρικής φιγούρας. Ο έρωτας της ερωμένης του, που είναι η μόνη που πραγματικά ενδιαφέρεται για αυτόν, είναι ο μόνος τρόπος για να κατανοήσει ποιος είναι πραγματικά ο πατέρας του. Ξέρουμε ότι αυτό δεν είναι δυνατόν λόγω των παραποιημένων στοιχείων. Όμως, έστω και αυτή η απέλπιδη προσπάθεια δεν επιτυγχάνεται επειδή αυτή αρνείται να τον συναντήσει, έτσι αυτή η απόρριψη, ο ευνουχισμός τον φέρνει κοντά στον θάνατο. Μαζί του θα πάρει το κλειδί των μυστικών της γραφής του. Αυτό το μυστικό στοιχείο είναι το πιο γοητευτικό στην ανάγνωση των καφικών κειμένων. Όλα αυτά η σκηνοθεσία τα τοποθετεί αριστουργηματικά στη σωστή θέση τους. Μέσα στο χάος της αφήγησης βρίσκουμε μια τιμή στην αφηγηματική εξίσωση.
Φραντς Κάφκα: Οι προεκτάσεις
Οι ηθοποιοί παίζουν πειστικά τους ρόλους τους κινούμενοι ανάμεσα στο απροσδιόριστο και το αυστηρά προσδιορισμένο. Οι μικρές αυτές κινήσεις λειτουργούν σα μια περιοχή όπου το φαντασιακό και το πραγματολογικό δομούν το πεδίο όπου ο θεατής μπορεί να επεκτείνει το κείμενο και να γίνει συνδημιουργός της ταινίας, σε αυτό βοηθούν οι σεκάνς της επίσκεψης στο μουσείο του Κάφκα, όπου ο θεατής, νοητά, βρίσκει την είσοδο για να μπει στην ταινία. Η σκηνοθέτρια («Ο κύριος Τζόουνς», 2019, «Πράσινα σύνορα», 2023) συνυπογράφει το σενάριο μαζί με τον Μαρέκ Επστάιν, φτιάχνει μια ταινία που δεν εξηγεί αλλά δείχνει ένα αφηγηματικό τοπίο στο θεατή, δίνοντάς του την ελευθερία του να δημιουργήσει τον δικό του κόσμο. Τα σκηνικά και τα κοστούμια είναι τα μόνα που απεικονίζουν πιστά την εποχή του μεσοπολέμου και την αρχή του Β΄ Παγκόσμιου Πολέμου. Ο Κάφκα της Χόλαντ μπορεί εύκολα να γίνει η προσωπικότητα που εμείς έχουμε σχηματίσει, στο ασυνείδητο ή στο συνειδητό μας.
ΦΡΑΝΤΣ ΚΑΦΚΑ
(FRANZ)
Σκηνοθεσία: Agnieszka Holland
Σενάριο: Agnieszka Holland, Marek Epstein
Φωτογραφία: Tomasz Naumiuk
Μοντάζ: Pavel Hrdlicka
Μουσική: Mary Komasa, Antoni Lazarkiewicz
Ήχος: Benjamin Schäfer, Ferdinand Petrs, Ales Pekárek, Peter Hilcansky
Σκηνικά: Katharina Birkenfeld, Michaela Jirglova
Κοστούμια: Michaela Horejsí
Παραγωγοί: Sarka Cimbalova, David Grumbach, Alexis Hofmann, Agnieszka Holland, Alicja Jagodzinska, Jorgo Narjes, Arkadiusz Pawlik, Damian Rucinski, Beata Ryczkowska, Uwe Schott, Malgorzata Seck, Krystyna Swieca, Marcin Wierzchoslawski
Ηθοποιοί: Peter Kurth (Χέρμαν Κάφκα, πατέρας), Daniel Dongres (Φραντς Κάφκα, 7 ετών), Idan Weiss (Φραντς Κάφκα), Aaron Friesz (Όσκαρ Μπάουμ), Marika Malá (νεαρή υπηρέτρια), Anna Císarovská (Βαλί Κάφκα), Marta Dancingerová (Έλι Κάφκα), Sandra Korzeniak (Τζούλι Κάφκα), Katharina Stark (Ότλα Κάφκα), Anita Mihalová (Ρόζα)
Χώρα παραγωγής: Τσεχία, Πολωνία, Γερμανία, Γαλλία, Τουρκία
Έτος παραγωγής: 2025
Είδος: βιογραφική μυθοπλασία, τραγωδία
Χρώμα: έγχρωμη
Διάρκεια: 127΄
Εταιρεία διανομής: Cinobo
Ημερομηνία εξόδου στις αίθουσες: 19/3/2026
Για περισσότερα στοιχεία για τους συντελεστές και τα τεχνικά χαρακτηριστικά της ταινίας εδώ.
Δείτε που και ποιες ώρες προβάλλονται οι ταινίες στη Θεσσαλονίκη
