Θέατρο

ΘΑΥΜΑ… ΠΑΡΤΙΔΑ

25 Μαρτίου, 2026 4 Λεπτά ανάγνωσης

ΚΡΙΤΙΚΕΣ ΘΕΑΤΡΟΥ

ΖΩΗ ΚΑΙ ΤΑΒΛΙ

Θαύμα… παρτίδα: γράφει ο Γιάννης Φραγκούλης

Table Of Content

ΖΩΗ ΚΑΙ ΤΑΒΛΙ
Θαύμα… παρτίδα: Το έργο
Θαύμα… παρτίδα: Το πάθος
Θαύμα… παρτίδα: Η ενσάρκωση
Θαύμα… παρτίδα: Ο ρυθμός
ΘΑΥΜΑ… ΠΑΡΤΙΔΑ

Δύο άντρες, ένα τραπέζι, ένα τάβλι, ένα σχέδιο. Και μια Ελλάδα που παλεύει ανάμεσα στο όνειρο και την πραγματικότητα. Η παράσταση «Θαύμα… παρτίδα», εμπνευσμένη από το διαχρονικό έργο του Δημήτρη Κεχαΐδη, «Το τάβλι», ζωντανεύει με χιούμορ, οξύτητα και σατιρική διάθεση, τις ανθρώπινες αδυναμίες, την ανάγκη για επιβίωση, αλλά και την πίστη στο… θαύμα.

Θαύμα… παρτίδα: Το έργο

Ένα καλοκαιρινό απόγευμα, δύο φίλοι στήνουν παρτίδα στο τάβλι και, μαζί με τα ζάρια, ρίχνουν στο τραπέζι τα μεγάλα τους σχέδια, τις φιλοδοξίες, τις αυταπάτες και τους φόβους τους. Γίνονται ο καθρέφτης μιας ολόκληρης κοινωνίας. Μιας μεταπολεμικής Ελλάδας, που παλεύει να σταθεί στα πόδια της, αλλά συνεχίζει να ονειρεύεται. Το τάβλι γίνεται αφορμή -και αλληγορία- για μια ολόκληρη εποχή, αλλά και για κάθε εποχή διαχρονικά.

Ένας αγώνας τάβλι κρύβει ένταση, αγωνία και την ελπίδα να νικήσεις. Να του το πάρεις διπλό, αν είναι δυνατόν. Τα πούλια βροντούν στο ξύλο και τα ζάρια στριφογυρίζουν δαιμονικά μέχρι να σταματήσουν και να δείξουν τα δύο νούμερα. Ο χρόνος σταματάει, δύο ζευγάρια μάτια είναι καρφωμένα στην τρελή πορεία των ζαριών, οι δύο παίκτες με αγωνία περιμένουν τα δύο νούμερα που θα είναι ευνοϊκά για αυτούς. Για να τα καταφέρουν, να πιάσουν την καλή.

Θαύμα… παρτίδα: Το πάθος

Σε όλο αυτό έχει τεράστια σημασία η τύχη. Είναι το σημαντικό στοιχείο που θα κρίνει την έκβαση του παιχνιδιού. Όπως ο Τίτο έπαιζε στο τάβλι την τύχη του αγώνα στη Γιουγκοσλαβία, όπως ήθελε η φήμη, έτσι οι Έλληνες βλέπουν τη ζωή τους να είναι μια ατέρμονη παρτίδα ταβλιού, ένας αγώνας για να «βγουν στον αφρό», να τα καταφέρουν να ζήσουν αξιοπρεπώς. Τύχη, τακτική, δαιμόνια αναζήτηση του καλύτερου σχεδίου, συμμαχίες που άλλοτε πετυχαίνουν και, τις περισσότερες φορές, σε ρίχνουν πιο κάτω από εκεί που ξεκίνησες. Ο Δημήτρης Κεχαΐδης έστησε με μαεστρία αυτή την αλληγορία, τάβλι-ζωή, και άφησε να περάσουν από κάτω πολλά νοήματα, μια εύστοχη κριτική στη νεοελληνική ιστορία.

Η Ελένη Κοκόζογλου πήρε αυτό το κείμενο και, μαζί με τους ηθοποιούς, Μιχάλη Κουτσμανή και Δημήτρη Μαυροφρύδη, το δούλεψαν, το έστησαν, διδάχτηκαν θέατρο από την σκηνοθέτρια, έκαναν πρόβες και ανέβηκαν στη σκηνή ως ερασιτέχνες ηθοποιοί, κατέβηκαν ως επαγγελματίες υπηρέτες της τέχνης του θεάτρου. Για το έργο δεν υπάρχει λόγος να αναφερθούμε πολύ γιατί είναι ευρέως γνωστό. Για την ερμηνεία του αξίζει τον κόπο να σταθούμε και να αφουγκραστούμε την αγάπη, το πάθος, τη δουλειά και από τους τρεις, σκηνοθέτριας και ηθοποιών, την οξυδερκή ματιά της Ελένης Κοκόζογλου που πήρε δύο ανθρώπους, συνεργάστηκε μαζί τους και έβγαλε από μέσα τους τον ηθοποιό.

Θαύμα… παρτίδα: Η ενσάρκωση

Το κείμενο από μόνο του είναι νεκρό γράμμα. Ο ηθοποιός είναι αυτός που του δίνει ζωή. Αυτός είναι ο λόγος που κάθε παράσταση, ιδίως σε κλασικά έργα, είναι μια μοναδική αναβίωση του θεατρικού κειμένου. Το να πάρεις ένα κλασικό έργο και να το αναβιώσεις δεν είναι το πιο εύκολο πράγμα. Βαδίζεις σε ένα τεντωμένο σκοινί και, σε κάθε βήμα, κινδυνεύεις να γκρεμοτσακιστείς. Το «Τάβλι» είναι πλέον ένα κλασικό έργο. Ο Δημήτρης Μαυροφρύδης και ο Μιχάλης Κουτσμανής βάδισαν σε αυτό το σκοινί και δεν κινδύνεψαν ούτε μια στιγμή να πέσουν κάτω.

Στο παίξιμό τους υπήρχαν οι θέσεις και οι αντιθέσεις, η αμφισβήτηση, οι εντάσεις, η ηρεμία και η σύνθεση, όμως όλα αυτά είχαν τοποθετηθεί εκεί που πρέπει, στο αφηγηματικό διάνυσμα, έτσι ώστε ο ρυθμός να είναι άσβεστος, να κρατά τον θεατή σε εγρήγορση και να του ξεδιπλώνει ένα παζλ όπου βρίσκονται στοιχεία της δικής του ζωής. Ο θεατής μπαίνει στο έργο, παίζει και αυτός αυτή την παρτίδα τάβλι, έχει την αγωνία να κερδίσει και, στο τέλος, στρέφει τη ματιά του σε ό,τι έχει γίνει, για να ανακαλύψει έναν αγώνα που κάτι του λείπει πάντα έτσι ώστε να είναι νικηφόρος. Αυτό το «κάτι» είναι στο ανείπωτο. Ούτε το έργο ούτε οι ηθοποιοί θα το πουν. Ο θεατής θα ψάξει να βρει το δικό του «κάτι», αν προσπαθήσει να διερευνήσει το θέμα.

Θαύμα… παρτίδα: Ο ρυθμός

Με αυτή την έννοια αυτό το θεατρικό έργο είναι διασκεδαστικό γιατί άγει την ψυχή αυτού που το βλέπει, τον κάνει να ερευνήσει τον ψυχικό του κόσμο, μπαίνει, ο καθένας, σε μια ενατένιση που είναι αποτέλεσμα μικρών, αλλά σημαντικών, στοιχείων τους ψυχικού και νοητικού κόσμου που αναφέρονται στην πραγματικότητα και στα πάθη της ελληνικής κοινωνίας, γίνονται αυτές οι συνδέσεις ασυνείδητα. Ο θεατής γίνεται συνδημιουργός του έργου, το οποίο, όσες φορές και να παιχτεί, έχει άλλο περιεχόμενο αφού αφήνει ασαφή το πραγματολογικό, άρα αυτή η υπονόηση το καθιστά επίκαιρο για πάντα. Η διδασκαλία της Ελένης Κοκόζογλου ήταν καθοριστική για την πολύ καλή απόδοση του κειμένου που είδαμε από τους Μιχάλη Κουτσμανή και Δημήτρη Μαυροφρύδη. Το ενδιαφέρον για το τι θα γίνει δεν μειώθηκε ποτέ, δεν κούρασε, μας ευχαρίστησε έτσι όπως ένα καλό θέατρο ξέρει να τέρπει την ψυχή του θεατή.